وسواس فکری چیست؟راه های کنترل فکر

وسواس فکری زمانی ایجاد می شود که در ذهن شما تکانه ای شکل گرفته و با وجود حل شدن موضوع هنوز هم این فکر در چرخه خود در حال حرکت است. این ذهن مشغولی و دغدغه ها نه تنها انرژی فرد را کاهش می دهند بلکه باعث کم شدن قدرت تمرکز شده و به صورت علائمی روانی و رفتاری بروز پیدا می کنند.

ریشه وسواس فکری در چیست؟

ریشه اصلی وسواس فکری در افراد، ترس از موضوعی خاص می باشد که باعث ایجاد استرس و اضطراب شده و در طولانی مدت به صورت افسردگی بروز پیدا می کند.

این افکار با وارد شدن به یک چرخه و ایجاد تکانه های عصبی مداوم در ذهن، به صورت وسواس فکری و یا عملی ظاهر می شوند. به طور مثال فردی به شدت کمال گراست و دوست دارد که همیشه همه چیز در بهترین حالت خود باشد. این گرایش در ذهن ناخودآگاه فرد باعث ترس او از ناکاملی و ایده آل نبودن شده. در نتیجه همین ترس ذهنش را تحریک پذیر تر می کند به نحوی که تمایل دارد فکر یا رفتاری خاص را به طور مداوم انجام دهد.

حتی ممکن است که با گرفتار شدن ذهن در این چرخه، سیکل خواب فرد هم آسیب دیده و باعث شود که شب ها با استرس به خواب رفته و با ترس از خواب بیدار شود. که همین موضوع هم در طولانی مدت زمینه ساز افسردگی خواهد شد.

منشاء افکار مزاحم در دو دسته قابل تقسيم است:

• افکاري که مربوط به اتفاقات روزمره مي‌شود؛
• افکاري که از احساسات يعني حس ترس، گناه، خشم و مواردي از اين قبيل نشأت مي گيرد. براي رفع اين افکار ابتدا بايد منشاء آن را پيدا کنيد.

زمان آمدن افکار مزاحم

موضوع بعدي زمان آمدن افکار مزاحم است. اين افکار بيشتر شب سراغ شما مي آيد يا صبح!؟

راه هاي کنترل فکر

۱.تهيه فهرستي از افکار استرس زا:

روي يک برگه سفيد افکار غيرمنطقي، استرس زا و بي فايده اي را که به عادت تبديل شده و متوقف کردن آن ها براي شما سخت است بنويسيد. سپس اين افکار را اولويت بندي کنيد؛ يعني ابتدا آن مواردي را که بيشتر تکرار مي شود به ترتيب بنويسيد و بعد از آن مواردي را که آزاردهندگي بيشتري براي شما دارند يادداشت کنيد.

۲.تخليه افکار:

گام بعدي اين است که روزي يک بار در يک ساعت مشخص افکاري را که بيشتر به سراغتان مي آيند روي کاغذ منتقل کنيد. نوشتن به شما کمک مي کند که افکارتان تخليه شود.

برای یادگیری چند تكنيك ساده که مي توان از شر افكار منفي خلاص شد مقاله رهایی از افکار منفی را مطالعه نمایید.

۳.ريلکسيشن (تمدد اعصاب):

اين روش به رفع افکار مزاحمي که ريشه در اضطراب دارند، کمک زيادي مي کند و باعث استراحت اعضاي بدن شما خواهد شد. براي اين کار بهتر است لوح فشرده يا کتاب هايي را که در اين زمينه نوشته شده است از بازار تهيه کنيد.

۴.تصويرسازي فکر

چشم هايتان را ببنديد و موقعيتي را که احتمالاً فکر استرس زا اتفاق مي افتد، تصويرسازي کنيد البته بهتر است که اين روش را با کمک يک مشاور اجرا کنيد.

۵.تکنيک توقف فکر

هر زمان که افکار مزاحم به ذهن شما آمد، خودتان با صداي بلند فرمان «ايست» بدهيد. در ابتدا اين کار خيلي سخت به نظر مي رسد، اما تکرار آن باعث مي شود که به مرور حواس شما پرت شود.

پس از ايست، چند نفس عميق بکشيد و به کار عادي خود ادامه دهيد يا اگر امکانش وجود داشت، موقعيت خود را تغيير دهيد يعني اگر نشسته هستيد، بلند شويد وچند قدم راه برويد.

۶.جانشين سازي افکار:

زماني که فکري به ذهن شما خطور مي کند، از خودتان بپرسيد که اين فکر را با چه افکار ديگري مي توانم جايگزين کنم و يا به گفت وگو با فکرتان بنشينيد.

در پايان به شما توصيه مي شود که در اين خصوص حتماً از مشاوره حضوري بهره گيريد. از آنجا که ريشه افکار مزاحم اغلب در اضطراب نهفته است و اگر رفع نشود، خداي نکرده به وسواس فکري يا عملي، ترس هاي بيمارگونه، اختلال خواب يا افسردگي تبديل مي شود.

۷.ورزش و مدیتیشن:

ورزش کردن یکی از موثرترین راه‌های کنترل ذهن است که در اکثر مواقع و بر روی اکثر افراد جواب می‌دهد. با تمرینات منظم و مدیتیشن مثل نفس گیری درست می‌توانید ذهن خود را مرتب کنید و کنترل آن را به دست بگیرید. آرامش ذهنی چیزی است که در تمامی لحظات زندگی بدان نیاز داریم.

هنگامی که شما بتوانید کنترل فکر خود را در دستانتان بگیرید. موفق خواهید شد که افکار منفی را از خود دور نگه داشته و احساس سردرگمی نکنید.

افکار منفی مخرب می‌تواند ذهن شما را احاطه کرده و قدرت تصمیم گیری را از شما سلب کند. در کنار این مسئله با استفاده از این مهارت شما می‌توانید به افزایش تمرکز خود کمک کنید و یادگیری در زمینه‌های مختلف را بهبود بخشید.

 

همچنین موفقیت شما نیز تضمین خواهد شد. و با تمرکز در مسیری که شما را به سمت پیشرفت و ترقی می‌رساند خواهید توانست به نتیجه مطلوب دست پیداکنید. جالب است بدانید که از این روش برای کاهش علائم منفی بسیاری از بیماری‌های روانی استفاده می‌شود و خود نوعی روان درمانی محسوب می‌گردد.