عوامل اصلی افسردگی
افسردگی یکی از شایعترین اختلالات روانی است که زندگی میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار میدهد. شناخت عوامل اصلی افسردگی مانند فشارهای روانی، مشکلات خانوادگی و زمینههای ژنتیکی، گام مهمی در پیشگیری و درمان محسوب میشود. در این مقاله به بررسی دلایل اصلی افسردگی و راهکارهای مقابله با آن میپردازیم
آیا علل افسردگی در افراد مختلف متفاوت است؟
با وجود شیوع بالای افسردگی (تقریبا یک نفر از هر ده نفر در مقطعی از زندگی افسردگی را تجربه میکنند) هنوز با درک کامل این بیماری فاصله داریم. علل افسردگی میتواند هر سختی یا تجربه منفی باشد.
محرکها میتوانند خارجی باشند مثل از دست دادن یکی از والدین (خصوصا در جوانی)، از دست دادن شغل یا ابتلا به یک بیماری ناتوانکننده یا میتوانند داخلی و غیرقابل مشاهده مانند غصه خوردن بیش از حد در مورد تجربههای معمولی و روابط ناموفق باشند.
افراد از نظر استعداد ابتلا به افسردگی هم از نظر وراثت بیولوژیکی خود و والدینشان، طرز فکرشان، مهارتهای مقابلهای که کسب میکنند یا در خود پرورش میدهند و هم از نظر اینکه چقدر شرایط به آنها اجازه کنترل سرنوشتشان را میدهد، متفاوتند.
افرادی هستند که به صورت ناخودآگاه از انرژی ديگران تغذيه می کنند. معمولا آنان افرادی هستند که ما اصلا به آن ها شک نداريم. يکی از راه های کسب انرژی از شما اين است که اين افراد ممکن است نزد شما بيايند و برای شما درد و دل کنند و بگويند چه آدم بدبخت و فلک زده ای هستند و….
هرچه شما راه چاره نشان می دهيد گوش نمی دهند، چون نمی خواهند تغييری در وضعيت شان به وجود بيايد؛چرا که تنها راهی است که می توانند انرژی بگيرند. راه ديگر انرژی گرفتن از شما تحقير کردنتان است. بعضی مردم سعی می کنند به هر حيله ای متوسل شوند و تحقيرتان کنند تا انرژی تان را بگيرند.
نام ديگر اينکار دگرآزاری يا ساديسم است. شخص ساديستيک با تحقير ديگران احساس خود برتربينی کرده و انرژی ديگران را از آن خود می کنند. تحقير کردن می تواند نسبت به پوشش ظاهر، جسم، جنسيت، رفتار، گفتار و…باشد.
خوار کردن و یا انتقاد، تحت هر نامی که صورت گيرد، در واقع تحقير است و انرژی را به سمت تحقير کننده می کشاند. برای اینکه تا سطح آنها پایین نیایید و برای پیشگیری از افسردگی، از اینگونه افراد پرهیز کنیید.
از عوامل اصلی افسردگی عبارت اند از:
۱.تروما(ضربه)
تجربه ی تروما یا ضربه ی روحی در سنین پایین می تواند منجر به تغییرات دراز مدت در نوع واکنش مغز نسبت به ترس و استرس شود. به دلیل این تغییرات مغزی،احتمال بروز افسردگی در افرادی که سابقه ی ترومای دوران کودکی دارند،بیشتر است.
۲.ژنتیک
دربرخی موارد،اختلالات خلقی و افکار خودکشی گرایانه ممکن است زمینه ی ژنتیکی داشته باشند،اما ژنتیک فقط یکی از عوامل افزایش دهنده ی خطرابتلا به افسردگی است.۱۰۰درصد ژن های دوقلوهای همسان با یکدیگر تشابه دارند،درحالی کا فقط ۳۰درصد احتمال می رود هر دو نفرشان به افسردگی مبتلا شوند.
علائم افسردگی در افرادی که زمینه ی ژنتیکی دارند،معمولا در سنین پایین تر ظاهر می شود.ناگفته نماند که علاوه بر عامل ژنتیک،عوامل دیگری نیز مانند شرایط و اتفاقات زندگی در ابتلای این افراد به افسردگی موثر هستند.
۳.شرایط زندگی
وضعیت تاهل،موقعیت مالی و مکان زندگی از جمله عوامل تاثیر گذار در بروز افسردگی هستند.اما این قضیه نیز همواره مطرح است که شاید بتوان برعکس،افسردگی را عامل بروز شرایط نامساعد زندگی دانست.مثلا شیوع افسردگی در افراد بی خانمان بیشتر است،اما در برخی موارد نیز احتمال می رود که خود افسردگی عامل آوارگی این افراد بوده باشد.
۴.ساختار مغز
مطالعه ی تصاویر مغزی حاکی از کاهش فعالیت لوب پیشانی مغز در مبتلایان به افسردگی است. همچنین گفته می شود الگوهای مغزی این افراد هنگام خواب متفاوت است. افسردگی در طرز پاسخگویی غده هیپوفیز و هیپوتالاموس نسبت به تحریکات هورمونی نیز تغییر ایجاد می کند.
۵.مواد مخدر
اعتیاد به مواد مخدر احتمال ابتلا به افسردگی را افزایش می دهد.
۶.سایر شرایط(پزشکی)
احتمال ابتلا به افسردگی در افرادی که سابقه ی ابتلا به اختلالات خواب،دردمزمن،اضطراب یا اختلال کم توجهی،پیش فعالی دارند بیشتر است.
وقتی فرد احساس ارزشمندی و اعتماد به خود ندارد(عزت نفس پایین)، احتمال ابتلا به افسردگی بیشتر میشود.
با خواندن مقاله چه مواردی به شما احساس ارزشمندی می بخشند عزت نفس خود را افزایش دهید.
رفتار ها و باور هایی که منجر به افسردگی می شود:
- مدام به اشتباهاتمان فکر می کنیم.
- در گذشته گیر کردیم.
- فکر می کنیم مشکلات ما منحصر به فرد است.
- به خودمان باور نداریم.
- انتظار داریم زود به نتیجه برسیم.
- با یک شکست از ادامه راه دست می کشیم.
- بیش از حد کار می کنیم.
- ترس از شکست تاثیر بیش تری بر ما دارد تا تمایل به موفقیت.
- برای خودمان احساس تاسف می کنیم.
از کجا بفهمیم به افسردگی دچار شدهایم؟
دانستن عوامل اصلی افسردگی به تشخیص افسردگی در ما و اطرافیان کمک زیادی میکند. در ادامه 12 مورد از مهمترین نشانههای افسردگی را با هم مرور میکنیم:
- احساس غم، پوچی و ناامیدی
- از کوره در رفتن و رنجیدن از مسائل پیشپاافتاده
- بیعلاقهگی و بیمیلی به کارهایی که قبلاً برایمان جالب بوده است.
- اختلال خواب (کمخوابی یا زیاد خوابیدن)
- احساس خستگی یا کمبود انرژی حتی بدون انجام کار سنگین
- تغییرات شدید در اشتها و وزن (کم و زیاد شدن اشتها بدون دلیل و یا چاقی و لاغری ناگهانی)
- اضطراب و بیقراری
- عذاب وجدان یا احساس گناه برای کارهای کوچک گذشته
- کاهش تمرکز، کم شدن قدرت حل مساله
- کاهش قدرت تصمیمگیری
- فکر کردن به مرگ و خودکشی
- دردهای جسمی بدون دلیل مشخص
در سراسر دنیا زنان ۱.۷ برابر مردان احتمال دارد که به افسردگی مبتلا شوند و گرچه قبل از بلوغ زنان و مردان نرخ یکسانی از افسردگی دارند، این تفاوت در نوجوانی ظهور پیدا کرده و حتی در بین زنان جوان این شکاف جنسیتی بیشتر میشود. مطالعات دلایل اجتماعی، فرهنگی و بیولوژیکی را برای این تفاوت بیان میکنند.
زنان بیشتر علائم درونگرایانه که در درد فیزیکی و دیگر شکایات بدنی، انزوای اجتماعی و سرزنش از خود نمود پیدا میکند و مردان بیشتر رفتارهای برونگرایانه که به صورت تحریکپذیری، عصبانیت، پرخاشگری و سواستفاده از مواد بروز پیدا میکند، دارند. به علاوه، زایمان نیز همراه با نوع خاصی از افسردگی همراه است؛ قسمتی از این آسیبپذیری زنان مربوط به وظایف مادری و تغییرات هورمونی سریعی است که بعد از زایمان رخ میدهند.
در نهایت…
فشارهای ناشی از سبک زندگی امروزی ممکن است هر کسی را به بیماری افسردگی مبتلا کند. افسردگی به راحتی خودش را پنهان میکند. شناختن آن نیاز به دقت بالا دارد. نسبت به حال خود و اطرافیان خود دقیق باشیم. اگر نشانههای افسردگی را در خودمان میبینیم به جای انکار یا پنهان کردن آن با ساختن عادتهای ساده مثل ورزش، تغذیه سالم و مراجعه به روانپزشک و مصرف داروهای تجویز شده، افسردگی را شناسایی کنیم و شکست دهیم. حال خوب و زندگی شاد حق همه ما است.
